ماه مبارك رمضان براي مسلمانان انعام و احسان بزرگي از جانب خداوند متعال است . اما زماني كه قدر و منزلت آن به جاي آورده شود وگرنه براي محرومان ، جز نام آن ، ديگر چيزي باقي نخواهد ماند .

در حديثي وارد است : « اگر براي مردم حقيقت رمضان معلوم شود ، اُمت من اين آرزو را خواهند كرد كه تمام سال رمضان باشد

در حديث ديگري آمده كه روزة ماه رمضان و روزة سه روز از هر ماه ، وساوس و اضطرابهاي قلبي را از بين خواهد برد .

از رسول اكرم (ص) در مورد فضايل ماه مبارك رمضان هزاران روايت بيان شده است كه پرداختن به همه آنها ممكن نيست و فقط به تعداد محدودي از احاديث شريف بسنده خواهيم كرد انشاء الله كه مفيد و مثمر ثمر واقع شوند .

در بيان فضايل ماه رمضان :

))

حضرت سلمان فارسي (ع) روايت مكي كند كه رسول اكرم- صلي الله عليه و سلم - ضمن ايراد خطبه‌اي در آخرين روز از شعبان فرمودند : « ماه بزرگي به سراغ شما مي آيد ، ماه بسيار با بركتي است . شبي در آن هست (شب قدر) كه از هزار ماه بهتر است خداوند متعال روزة آن را فرض كرده و قيام شب آن را ( نماز تراويح) وسيلة ثواب قرار داده هر كس در اين ماه به وسيلة عمل خير به خدا تقرب جويد ، مانند اين است كه در غير رمضان يك فرض ادا كرده و هر كس در اين ماه يك فرض را ادا كند ، مانند اين است كه در غير رمضان هفتاد فرض ادا كرده است ، اين ماه ، ماه صبر است و پاداش صبر ، بهشت است . اين ماه ، ماه مواسات و غمخواري است . در اين ماه به رزق مومن افزوده ميشود هر كس به روزه‌داري افطار دهد ، گناهان او عفو و از آتش دوزخ آزاد ميشود و همان قدر ثواب كه به آن شخص روزه‌دار مي‌رسد ، به او نيز خواهد رسيد بدون اين كه از ثواب روزه‌دار كاسته شود

صحابه عرض كردند : يا رسول الله ! همه ما توان اين كار را نداريم كه به روزه‌داري افطار بدهيم . آن حضرت فرمودند : « لازم نيست كه افطار به اندازة پري شكم باشد ، خداوند متعال به يك دانة خرما و يا يك جرعة آب و يا يك جرعة شير هم اين ثواب را مي‌دهد . اين ماه ، ماهي است كه قسمت اول آن باعث نزول رحمت الهي و قسمت دوم آن باعث مغفرت و قسمت آخر آن باعث آزادي از آتش دوزخ خواهد شد . هر كس در اين ماه بر خادم و غلام خود آساني كند و او را در زحمت قرار ندهد . خداوند متعال او را مغفرت كرده ، از اتش دوزخ آزاد مي‌فرمايد .

چهار عمل را در اين ماه بسيار انجام دهيد : دو عمل براي رضاي خدا و دو عمل ديگر .كه چاره‌اي از انجام آنها نداريد . دو عمل اول كه پروردگار خود را به وسيلة آنها خشنود مي‌كنيد ، كثرت ورد كلمه طيبه ( لا اله الا الله) و استغفار ( استغفر الله) است . و دو عمل ديگر : يكي اين است كه بهشت را از خداوند طلب كنيد و از آتش دوزخ به وي پناه بخواهيد . هر كس روزه‌داري را آب بنوشاند ، خداوند متعال در روز قيامت از حوض من ، او را چنان آبي مي‌نوشاند كه تا زمان وارد شدن به بهشت تشنه نخواهد شد »

در روايت ديگري آمده است ، رسول اكرم – صلي الله عليه و آله و سلم – فرمودند : «هر كس از مال حلال در ماه رمضان به روزه‌داري افطار دهد ، فرشتگان در شبهاي رمضان براي او دعاي رحمت مي‌كنند و در شب قدر حضرت جبرئيل امين – عليه السلام – با وي مصافحه مي‌كند ( و نشاني آن اين است كه ) در دل او رقّت پيدا شده و از چشمهايش اشك جاري مي‌شود ».

پنج خصلت اين امت

عن أبي هريرة قال، قال رسول الله صلى الله عليه وسلم " أعطيت أمتي خمس خصال في رمضان لم تعطهن أمة قبلها خلوف فم الصائم أطيب عند الله من ريح المسك وتستغفر لهم الملائكة حتى يفطروا ويزين الله لهم كل يوم جنته ثم يقول يوشك عبادي الصائمون أن يلقوا عنهم المؤنة والأذى ثم يصيرون إليك وتصفد فيه مردة الشياطين فلا يخلصون إلى ما كانوا يخلصون إليه في غيره ويغفر لهم آخر ليلة" قيل يا رسول الله أهي ليلة القدر قال "لا ولكن العامل إنما يوفى أجره إذا انقضى عمله". ( رواه احمد و البزار و البيهقي و رواه ابوالشيخ ابن حبان )

ابوهريره رضي الله عنه – از رسول خدا – صلي الله عليه و آله و سلم – نقل كرده‌ كه فرمودند : « به امت من درباره ماه مبارك رمضان پنج امتياز داده شده كه به امتهاي پيشين داده نشده است :

1- بوي بد دهان آنها در رمضان نزد خداوند متعال از مُشك هم پسنديده‌تر است .

2- حتي ماهيها در دريا تا وقت افطار براي آنها دعا مي‌كنند .

3- بهشت هر روز براي آنها آراسته مي‌شود و سپس خداوند خطاب به بهشت مي گويد : « به زودي بندگان نيك من مشقات و مشكلات دنيا را پشت سر گذاشته به سوي تو خواهند آمد . »

4- شياطين متمرّد و گردنكش با زنجير بسته مي‌شوند تا روزه‌داران را در اين ماه به سوي گناهاني كه در ساير ماهها وادار مي كردند ، سوق ندهند .

5- در آخرين شب ماه رمضان ، روزه داران مورد مغفرت قرار مي گيرند . صحابه عرض كردند : « اين شب مغفرت ، شب قدر است ؟ » آن حضرت فرمودند : « خير ، بلكه ضابطه و عرف چنين است كه پس از آنكه كارگر ، كارش را تمام كند ، مزدش به او داده شود